نقش اجتماعی

امام کاظم و رهبری تشکیلات سیاسی شیعه

این بخش از فعالیت امام (ع) – به اقتضای طبیعت آن – کاملاً سری و به دور از چشم دشمنان و حتی دوستان عوام، انجام میگرفت و تنها خواص از کم و کیف آن مطلع بودند؛ از این رو، برای اثبات آن نباید در انتظار دلائل و مستندات روشن بود، ولی از شواهد و قراین زیادی در زندگی آن گرامی و شیعیان میتوان تا حدودی به بعضی از ابعاد این حرکت پی برد. وجود مفضل بن عمر جعفی به عنوان «باب» امام (ع) [۳۸۴] ، تقسیم یاران آن حضرت میان افراد عادی، افراد مورد اعتماد و خواص از سوی محدثان و دانشمندان رجالی [۳۸۵] ، سعایت محمدبن اسماعیل، برادرزاده آن گرامی نزد هارون که همزمان دو خلیفه بر روی زمین؛ یکی در حجاز (موسی بن جعفر (ع) و دیگری در عراق (هارون) فعالیت دارند و برای آنان خراج و مالیات جمع میشود! [۳۸۶] ، داستان گرفتاری محمد بن ابیعمیر به دست نیروهای امنیتی هارون و درخواست افشای اسامی شیعیان توسط وی [۳۸۷] ، توصیهی موکد آن گرامی بعضی از یاران خود را به کتمان و هشدار به این که افشای این امر همان و کشته شدن همان [۳۸۸] و دهها شاهد دیگر، همه از وجود تشکیلات سیاسی منسجم و سازمان یافتهای تحت رهبری الهی امام کاظم (ع) خبر میدهد. این بخش را با یک نمونه به پایان میبریم. شعیب عقرقوفی، خدمتکار خود، مبارک را با دویست دینار پول و یک نامه به مدینه نزد موسی بن جعفر (ع) فرستاد. مبارک وقتی به مدینه رسید متوجه شد امام (ع) به مکه رفته است. از این رو، عازم مکه شد. او میگوید: در میان راه مکه و مدینه شبی از هاتفی شنیدم که میگوید: ای مبارک، خادم شعیب عقرقوفی! گفتم ای بنده خدا تو کیستی؟ گفت: من معتب هستم. ابوالحسن فرمود: نامه را بده و آنچه را همراه داری در منی به ما برسان. [ صفحه ۱۷۷] من نامه را به او دادم و در منی به محضر آن حضرت شرفیاب شدم و دینارهایی را که با خود داشتم به او تقدیم کردم…. [۳۸۹] . دو نکتهی مهم امنیتی و تشکیلاتی در این روایت حائز اهمیت است. نخست، فرستادن امام (ع) معتب را بر سر راه مبارک و تحویل گرفتن نامه او. معلوم میشود نامه یک نامهی معمولی و فردی نبوده است، بلکه محتوای آن به تشکیلات سیاسی شیعه مربوط میشده است و امام (ع) از بیم آن که مبادا نامه به دست جاسوسان حکومت بیفتد معتب را فرستاده و نامه را تحویل گرفته بود. نکته دوم، تعیین محل دیدار مبارک با امام (ع) و تحویل دینارهاست. امام (ع) منی را برای این دیدار تعیین کرد که مناسبترین جا برای این نوع ملاقاتهاست؛ هم از نظر بودن فرصت کافی و هم از نظر امنیتی.
برگرفته از کتاب زندگانی امام کاظم علیه السلام نوشته: علی رفیعی

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *