امامت و رهبری، حاکمان زمان

امام کاظم در دوران خلافت منصور عباسی

هنگام رحلت امام صادق علیهالسلام منصور دوانیقی خلیفهی معروف و ستمگر عباسی در اوج قدرت بود؛ امام کاظم علیهالسلام در سن بیست سالگی با چنین زمامدار ستمگری روبرو گردید. منصور به وسیلهی محمد بن سلیمان فرماندار مدینه از درگذشت امام صادق علیهالسلام آگاه شد. او برای آن که مسالهی جانشینی امام را در نطفه خاموش کند، به فرماندار مدینه نامه نوشت که اگر جعفر بن محمد شخصی را جانشین خود قرار داده، او را احضار کن و گردنش را بزن! طولی نکشید که گزارش فرماندار مدینه به این مضمون به بغداد رسید: جعفر بن محمد ضمن وصیت نامهی رسمی خود پنج نفر را به عنوان وصی برگزیده که عبارتند از: ۱- منصور عباسی (خلیفهی وقت). ۲- محمد بن سلیمان (فرماندار مدینه). ۳- عبدالله بن جعفر بن محمد (برادر بزرگ امام کاظم علیهالسلام). ۴- موسی بن جعفر علیهماالسلام. ۵- حمیده (همسر آن حضرت). فرماندار مدینه در ذیل نامه کسب تکلیف کرده بود که کدام یک از این افراد را باید به قتل برساند! منصور که هرگز تصور نمیکرد با چنین وضعی روبرو شود، فوقالعاده خشمگین گردید و صدا زد: اینها را نمیشود کشت. این کار امام یک کار سیاسی بود و چون از قبل به نقشهی شوم منصور آگاه بود، برای حفظ جان فرزندش به چنین کاری دست زده بود؛ اما آن حضرت را به شیعیان خاص و خاندان علوی معرفی کرده بود. منصور کسی بود که برای تحکیم پایههای حکومتش انسانهای فراوانی را به قتل رساند؛ او نه تنها در این راه شیعیان بلکه فقها و شخصیتهای بزرگ اهل سنت را که با او مخالفت مینمودند، سخت مورد آزار قرار میداد. سیوطی در کتاب خود ذکر کرده که منصور، ابوحنیفه را به جرم این که بر ضد او به پشتیبانی از رهبر انقلاب شیعیان در عراق یعنی ابراهیم پسر عبدالله محض فتوا داده بود، شلاق زد و به زندان افکند [۲] و به نقل ابوالفرج اصفهانی سرانجام او را مسموم کرد و به قتل رسانید. [۳] . از آنچه گفته شد شرایط خفقانآور آن دوران نمایان میگردد؛ این مساله شوم تا آن جا گسترده بود که آن حضرت در منزل شخصی خود و در گفتوگو با شیعیانش نیز نمیتوانست همهی مسایل را بیپرده بیان نماید و به دنبال هر مطلب توصیه میفرمود که پنهان بماند. بنابر آنچه در روایات آمده منصور جاسوسان فراوانی را مامور کرده بود تا فردی را که شیعیان جعفر بن محمد به امامت پذیرفتهاند، پیدا کرده و گردن بزنند. [۴] .
برگرفته از کتاب صحیفه امام کاظم نوشته: جواد قیومی اصفهانی

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *