امامت و رهبری، حاکمان زمان

سخن ابن ساعی

براستی هر » : امام، فقیه بن ساعی درباره ی عوامل نهضتهای علویان سخن گفته، که سخنش بر دلایل محکم و استواری مبتنی است
کس به دقت در تاریخ اسلام بنگرد، به یقین خواهد دانست که تمام کسانی که از خاندان پیامبر (ص) قیام کردند، جز آن که
مصیبت ببینند و در تنگنا و مشقت باشند و دچار تنگدستی و فقر گردند و از سوی دشمنان خوار گردند، چیز دیگری نبوده است،
زیرا که امویها بر غیر عرب و ناتوانان عرب، منت نهاده و صدها هزار دینار میبخشیدند و به آنها اراضی و باغها میدادند و به
سرپرستی کشورها میگماردند و به وزارت خود درمیآوردند. اما به فاطمیان سختگیری میکردند تا آنجا که آنها در تنگنا و
گرفتاری شدید قرار میگرفتند، به حدی که بهای خرید یک کنیز زنگی را نداشتند تا بدان وسیله [ صفحه ۴۳۵ ] دامن خود را پاک
دارند و پول خرید لباسی را نداشتند تا بدن خود را بپوشانند، از طرفی میدیدند، فرومایگانی که بنیامیه را بیش از حد میستایند و
در مجالس آنها دلقکی میکنند و در بادهگساری و فسق و فجور آنها شریکند، در ناز و نعمتاند و در میان انواع رفاه میغلتند، آن
جا بود که شرافت و طبع بلند فاطمیان به جوش میآمد و خروج میکردند، نه آن که از طاعت حکومت بیرون رفته و بیعتشکنی
کنند، بلکه میگفتند: زمین خدا پهناور است و هر کدامی به یک ناحیه از نواحی زمین که گروهی از امت جدشان میزیسته،
مهاجرت میکردند، و هنگامی که به نزد آنها میرفتند، فتوت دینی آنها باعث میشد که مقدم ایشان را گرامی داشته و احترام
میکردند و به آنان علاقهی قلبی پیدا کرده و اطرافشان جمع میشدند، و چون به امویان خبر میرسید که مردم با کسی از فاطمیان
چنین برخورد کردهاند، میگفتند: سوگند به پروردگار کعبه که او قیام کرده و سپاه و لشگر به جانب او گسیل میداشتند، و او را به
حال خود نمیگذاشتند تا این که شهید میساختند و همین طور بنیعباس! و این نبود، جز آن که خداوند متعال برای خاندان
پیامبرش، در این دنیای فانی، غم و مصیبت، و در سرای باقی، ناز و نعمت را برگزیده است و خداوند در هر زمانی آنان را آینهی
تمامنمای، رفتار مردم آن زمان، نسبت به خدای متعال قرار داده است. بنابراین، آن گاه که اهل بیت علیهم السلام مورد احترام مردم
بوده و از طرف ایشان پشتیبانی میشدند، و از خوف و ترس آنان جلوگیری کرده و به نیازمندانشان کمک نموده و نیازهایشان را
برآورده میساختند، حال و رفتار مردم آن زمان نسبت به خدا خوب بوده و در دورانی که چنین نبود، حال مردم نسبت به خداوند
برعکس بود. اهل بیت علیهم السلام – خداوند از آنان راضی باد! – در پیشگاه خداوند جایگاهی والا و مقام بزرگی دارند،به وسیله
آنان، خداوند امت را هدایت نموده و ظلمت و گمراهی را از آنان زدوده است. و جدشان (ص) رحمت برای همهی مردم بوده
است محبتهم دین و ودهم هدی و بغضهم کفر و نصرهم تقوی [ ۶۶۴ ] . نظر امام ابنساعی، نظر بسیار درستی است، زیرا که
محرومیت علویان از [ صفحه ۴۳۶ ] حقوق طبیعی خویش و تندرویها در مورد به تنگنای مادی گذاشتن آنها، به طوری که فردی از
آنها بقدر سدرمق و پوشش تن نداشته باشد، از عواملی بودو که آنان را وادار به قیام و مرگ در زیر سایهی سرنیزه ها – آزادمردانه
و شرافتمندانه – ساخت. پس از این بحث و بررسی کوتاه از انگیزه های نهضت علویان، برمیگردیم به آن ظلم و ستمهایی که از
دست منصور دیدند.
برگرفته از کتاب تحلیلی از زندگانی امام کاظم علیهالسلام نوشته: محمد رضا عطایی

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *