اخلاق و فضائل

ویژگیهای فردی و اخلاقی منصور دوانیقی

منصور، که نسبش با چهار واسطه به عباس، عموی پیامبر (ص) میرسد، فردی آزمند، بخیل، خونریز، بیرحم و بیعاطفه بود. مسعودی در وصف آزمندی و حرص وی به ثروت اندوزی مینویسد: «اموالی را که منصور بر جای گذاشت هیچ یک از خلفای پیش و پس از وی بر جای نگذاشتند [ صفحه ۸۶] که رقم آن بالغ بر نهصد و شصت میلیون میشد.» [۲۰۱] . منشا این آزمندی بخل وی بود. مورخان، او را بخیلترین مردم لقب داده [۲۰۲] و دربارهی این صفت وی نمونهها و مطالب زیادی نوشتهاند. [۲۰۳] لقب «ابوالدوانیق» برای ایشان بیانگر همین دو صفت آز و بخل در وجود اوست. وی چون اعمال کارگزاران و کشاورزان را تا حد یک دانهی گندم و «دانق» که معرب «دانگ» و یک ششم درهم است محاسبه میکرد و از آنان تا این حد حساب میکشید، «ابوالدوانیق» لقب یافت. [۲۰۴] . صفت خونریزی و بیرحمی وی نیز در تاریخ به شکل گستردهای منعکس شده و مورخان برای آن نمونههای زیادی ذکر کردهاند. سیوطی مینویسد: «منصور عده زیادی را کشت تا سلطنتش استوار گشت.» [۲۰۵] . وی نه تنها به دشمنان و مخالفان خویش که به خویشان، حامیان و استوارکنندگان حکومتش نیز رحم نمیکرد که قتل برادرزادهاش محمد بن سفاح [۲۰۶] و زندان افکندن عمویش عبدالله بن علی به مدت نه سال و دستور قتل وی [۲۰۷] و نیز کشتن ابومسلم خراسانی [۲۰۸] نمونههای برجستهی آن است.
برگرفته از کتاب زندگانی امام کاظم علیه السلام نوشته: علی رفیعی

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *